Rozerwane dusze - religia Jaleudyzmu

“(...) znasz wszak to uczucie, drogi Eunji, gdy zakrywasz wejście swej komory i zostajesz sam. Układasz się do snu i jedyna osoba z którą rozmawiasz to ty. Te właśnie rozmowy są najtrudniejsze. Pytasz siebie, dlaczego czujesz, że czegoś ci brakuje, co to za dziura, w twoim sercu, której nie da się wypełnić? 

Poznałeś drogich sobie ludzi, ale nadal ją czujesz. Zakochałeś się i przez jakiś czas myślałeś, że miłość jest odpowiedzią. Oh Eunji, wiedz, że nie jest. Zrodziłeś więc dzieci, aby twój ród przetrwał do kolejnego pokolenia. Widziałeś jak dorastają i rodzą własne dzieci, jednak nieskończona dziura w twoim sercu nadal tam jest. Masz tylko nadzieję, że to one odnajdą spełnienie. 

Nie. Nie odnajdą.

I teraz zważ, drogi Eunji, że uczucie to łączy cały ludzki ród. Nędzarz zantarskich podziemi i Cesarz Wolszoi. Umierający starzec, zapomniany przez rodzinę oraz młody kochanek, pijany pierwszą miłością. 

Każdy czuje, że jego część jest jakby wyrwana, pozostawiając dręczącą pustkę”

• Mistrz Ungho, Pierwsza rozmowa z Eunjim, data nieznana.

W odizolowanej od świata Gahazie, panuje mało zdefiniowana duchowość animistyczna. Głównie są to kulty ziemi (związane z czczeniem bóstw-wulkanów) oraz kulty morza, jako że duża część społeczeństwa polega na rybołówstwie. 

Wśród tej kultury pojawiają się jednak często luźne filozoficzno-religijne rozmyślania, opowiadane przez lokalnych myślicieli. W dobrym tonie jest by duże rody posiadały gromadkę takich na swoich posiadłościach, głównie ze względu na to, że dostarczają pewnej rozrywki i ukazują bogate rody w lepszym, bardziej uduchowionym świetle.

Dotychczas teksty stworzone przez takich myślicieli były ograniczone do miast gahazjańskich, jednak zostały przywiezione najpierw do wolnych miast Hodu, następnie do kolonii lotosu, takich jak Adhei i Erhai. Stamtąd rozprzestrzeniły się najpierw jako literatura mądrościowa, potem jako nowa idea religijna. 

Te pojedyncze teksty i kazania nie utworzyły jeszcze żadnych cech zorganizowanej religii, otrzymały jednak w niektórych kulturach nazwę. Pojawia się termin “Nauki o Jaleudzie” lub “Jaleudyzm” czasem również jako “Religia Rozerwania”.

Jednym z głównych religijnych problemów tego świata jest fakt, że codziennie ludzie mijają zniszczone sci-fi budynki dawnej cywilizacji i muszą się do tego jakoś odnieść. Mity będą więc głównie na wyjaśnieniu tej kwestii skupione.

“(...) dziura w twoim sercu, mój drogi Eunji, to owoc starożytnego sądu nad naszymi gnuśnymi, szczęśliwymi, grzesznymi ojcami. Prawo do bycia w pełni zaspokojonym uczyniła z nich słabych. Jednak to nie nam oderwano dziurę w naszych sercach - to my jesteśmy oderwani od naszych niebiańskich dusz. To ty jesteś tym kawałkiem duszy, która cierpi, by odkupić swoje pradawne grzechy”

• Mistrz Ungho, Pierwsza rozmowa z Eunjim, data nieznana.

Ontologia i moralność Jaleudy

Według najważniejszego z pism (choć nie najwcześniejszego), Pierwszej rozmowy z Eunjim, Dusze praojców odpowiedzialnych za budowę tej zrujnowanej cywilizacji były kompletne i zdolne do osiągnięcia pełni szczęścia. Sprawiło to, że po osiągnięciu swojej potęgi stały się bierne i zaczęły popadać w niegodziwość. 

“Wieże ich zwalone

Pałace zmiażdżone

Ziemia rozwarła się połykając drogocenności

Purpurowy ogień niebios strawił ich skarby

A upadek ich był zupełny

A płacz ich był przerwany zgonem”

• Kazanie Ślepca Jiana

Bogowie osądzili więc praojców i rozerwali ich dusze na dwie części. Jedna z nich w krainie dusz miała cierpieć katusze. Druga część została wysłana na zrujnowaną ziemię. Ludzie mają więc tylko połowę duszy, która pragnie powrotu do swojej nieosiągalnej kompletności.

Jedyną drogą do powrotu jest zmierzyć się z grzechami, którymi zawiniła twoja pełna dusza przed apokalipsą. Jeśli nauczysz się sprawiedliwości i odrzucisz niegodziwość, po śmierci twoja dusza powróci do swojej drugiej połowy i zazna pokoju.

Tam będzie czekać na dzień, w którym wszystkie dusze zostaną oczyszczone. Wtedy bogowie odbudują świat i zapełnią go sprawiedliwymi.

“Dziad rzekł: wiele grzechów pokonałem, wielu mnie uczyło, ale wiem, że gdy okryje mnie mrok, ponownie obudzę się w prochu.

Wnuk rzekł: ja już na pewno mam ich tylko dwa! Złączę się z haneul gdy zasnę.

Rzekłem więc: Głupiście starcze i młodzieńcze. Wnuku, bo pycha twa i w trzy pokolenia się nie zatrze, Dziadzie, bo fałszywa skromność także szuka poklasku.

Dziad i Wnuk: Odezwij się o naszych grzechach gdy zrozumiesz, że osądzanie nas również jest grzechem.

Zamilkłem więc.”

• Zwoje z Pialoan

Jaleudyści wierzą w reinkarnację. Każda kolejna forma będzie miała do przejścia mniej grzechów i bliżej będzie do złączenia się w całość.

Organizacja religijna

Jaleuda jest na razie na etapie, w którym jedynie pewne teksty są kojarzone z innymi jako należące do jednego ruchu religijnego. Nie ma żadnej formy organizacji, choć pojawiło się tłumaczenie tekstu Pierwszej rozmowy z Eunjim oraz Zwojów z Pialoan na unirycki wraz ze wstępem który może być pierwszym przykładem katechizmu Jaleudy. Wspomina on o tym, że mądry i doświadczony kapłan może pomóc człowiekowi który szuka naprawy swych dawnych grzechów. Sugeruje rozmowę z kapłanami Arednabizmu, jako że są dobrze szkoleni w kwestiach moralności. Proponuje także szukać mistrzów Jaleudy z Gahazy, ale jako że obcy nie są wpuszczani, najlepiej szukać w miastach na wyspach Hod. 

Pojawili się także głosiciele Jaleudy, którzy korzystają z gościnności wiernych by wybadać z rozmów z nimi z jakimi grzechami powinni walczyć i jak. 

Pełni to rolę swoistej terapii.

Krąży wiele pism, ale najczęściej wspominane są trzy:

Pierwsza rozmowa z Eunjim (tradycyjnie Mistrz Ungho)

To traktat w którym postać Mistrza Ungho (imię prawdopodobnie oznacza “mający rację, właściwy”) wyjaśnia od podstaw założenia swojej nauki młodemy Eunjimowi (dosłownie “ziemski”) i przedstawia koncepcję haneul (“niebiański”). Nie jest to najstarszy tekst i prawdopodobnie opierał się o nauczania różnych mistrzów a spisany został stosunkowo niedługo przed rozwojem Jaleudy poza Gahazą.

Kazanie Ślepca Jiana (autor nieznany)

Tekst jest oryginalnie hymnem, ale stracił swoją melodyczność w tłumaczeniu na unirycki. Ślepiec Jian to na pewno fikcyjna postać. Jego imię oznacza “cichy” ale użyto go w znaczeniu “pokorny”. Jest to niezależnie także przydomek najniższych rodów szlacheckich Gahazy. Być może autor tytułu nie wiedział, że przydomek “Jian” to tytuł szlachecki i nie oznacza w gahazjańskim wcale “mało ważny”. To sugerowałoby, że analogiczy tekst w Gahazie może nosić inny tytuł. Inną teorią jest, że Ślepiec był wzorowany na jakiejś realnej osobie z klanów Unha-Jian lub Pia-Jian (raczej to ostatnie, bo ten klan ma najwięcej kontaktu ze światem zewnętrznym). 

Zwoje z Pialoan (autor nieznany)

Krótki, czasem humorystyczny, często przewrotny utwór z podziałem na trzy postaci. Narrator ma Dziada i Wnuka i wszyscy trzej mają różne podejścia do problemów życiowych.

Symbol

Nigdy nie było ustanowionych w tekstach symboli religijnych. Jest jednak jedna osoba która postanowiła wyrazić symbolem swoją przynależność do Nauk Jaleudy. Ważna postać, Iwan Zgazyliov, gubernator Zhiwańska, jeden z najważniejszych wolszoiańskich szlachciców uznał że wytatuuje sobie na czole symbol dwóch półokręgów połączonych linią. Niektórzy, głównie wśród szlachty Cesarstwa Wolszoi, zaczęli kojarzyć ten symbol z “tym dziwnym gahazjańskim kultem”.